|
信息技术与化学
|
|
|
|
|
|
| 计算化学辅助理解有机化学实验:1,3-偶极环加成制备3,5-二苯基异噁唑啉* |
| 刘孟涵, 杨一莹**, 张冬菊** |
| 山东大学化学与化工学院 山东济南 250100 |
|
| Understanding Organic Chemistry Experiments Assisted by Computational Chemistry: Preparation of 3,5-Diphenylisoxazoline via 1,3-Dipolar Cycloaddition |
| LIU Meng-Han, YANG Yi-Ying**, ZHANG Dong-Ju** |
| School of Chemistry and Chemical Engineering, Shandong University, Jinan 250100, China |
|
|
摘要:以基础有机化学实验中苯甲醛肟与苯乙烯的1,3-偶极环加成制备3,5-二苯基异噁唑啉为研究对象,引入计算化学方法解析反应机理与相关实验现象。量子化学计算结果表明:苯甲醛肟在三乙胺与次氯酸作用下生成苯腈氧化物(1,3-偶极子)是一个低能垒且强放热的过程,解释了该反应需在冰浴条件下进行操作的必要性;苯腈氧化物与苯乙烯生成3,5-二苯基异噁唑啉的能垒比生成3,4-二苯基异噁唑啉低11.5 kJ·mol-1,与实验中观察的区域选择性一致;理论计算的1H NMR谱图与实验结果高度吻合,进一步验证了产物结构的可靠性。本研究展示了计算化学在有机化学实验教学中的应用价值,可作为帮助学生理解化学反应性能及分子机理的典型案例,有助于提升教学效果并深化对反应本质的认识。
|
|
| 关键词: 计算化学,
有机化学,
1,3-偶极环加成,
反应机理,
区域选择性
|
|
收稿日期: 2025-12-23
|
| 基金资助:*国家自然科学基金(22273051);山东省高等教育本科教学改革研究项目(Z2022169);山东大学教育教学改革研究项目(2025Y53,2024Z07) |
|
通讯作者:
**杨一莹,E-mail:yiyingyang@sdu.edu.cn;张冬菊,E-mail:zhangdj@sdu.edu.cn
|
| 引用本文: |
|
刘孟涵, 杨一莹, 张冬菊. 计算化学辅助理解有机化学实验:1,3-偶极环加成制备3,5-二苯基异噁唑啉*[J]. 化学教育(中英文), 2026, 47(20): 95-101
|
|
| [1] |
孙悦竹,杨一莹,张冬菊.化学教育(中英文),2024,45(10):100-104
|
| [2] |
黄秀莉,侯红霞,陈彬,等.化学教育(中英文),2025,46(9):116-119
|
| [3] |
赵容浩,朱荣秀,张冬菊.化学教育(中英文),2023,44(16):121-124
|
| [4] |
郑轩,陈汶佩,林如欣,等.化学教育(中英文),2023,44(16):107-116
|
| [5] |
冯爱利,刘磊,朱荣秀,等.化学教育(中英文),2025,46(3):61-65
|
| [6] |
朱荣秀,郭今心,刘希功,等.化学教育(中英文),2025,46(2):112-116
|
| [7] |
邢其毅,裴伟伟,徐瑞秋,等.基础有机化学.4版.北京:北京大学出版社,2016:342-343
|
| [8] |
Huisgen R.Angew.Chem.Int.Ed.,1963,2(10):565-598
|
| [9] |
许家喜,陈宁.化学教育(中英文),2022,43(4):112
|
| [10] |
Liu Kaiqing,Wang Junjie,Yan Xingxing,et al.Chem.Sci.,2020,11:384
|
| [11] |
Beutick S E,Vermeeren P,Hamlin T.Chem. Asian J.,2022,17(17):e202200553
|
| [12] |
Yao Yongqi,Yang Wen,Lin Qifu,et al.Org.Chem.Front.,2019,6:3360
|
| [13] |
李吉海,刘金庭.基础化学实验(Ⅱ)——有机化学实验.2版.北京:化学工业出版社,2007:175-177
|
| [14] |
Martin W B,Kateley L J,Wiser D C,et al.J.Chem.Educ.,2002,79(2):225
|
| [15] |
Frisch M J,Trucks G W,Schlegel H B,et al.Gaussian 16,Revision A.03.Wallingford:Gaussian,Inc.,2016
|
| [16] |
Grimme S J.Comput.Chem.,2006,27:1787-1799
|
| [17] |
Huzinaga S.Comput.Phys.Rep.,1985,2:281
|
| [18] |
Fukui K.Acc.Chem.Res.,1981,14(12):363
|
| [19] |
Cossi M,Rega N,Scalmani G,et al.J.Comput.Chem.,2003,24(6):669-681
|
| [20] |
Reed A E,Weinstock R B,Weinhold F.J.Chem.Phys.,1985,83:735
|
| [21] |
Perdew J P,Ruzsinszky A,Csonka G I,et al.Phys.Rev.Lett.,2011,106:179902
|
| [22] |
Jensen F.J.Chem.Theory Comput.,2015,11:132-138
|
| [23] |
de Oliveira M T,Alves J M A,Braga A A C,et al.J.Chem.Theory Comput.,2021,17:6876-6885
|
| [24] |
Dennington R,Keith T A,Millam J M.GaussView,Version 6.Shawnee Mission:Semichem Inc.,2016
|
| [25] |
Legault C Y.CYLview.1.0b.Sherbrooke:Université de Sherbrooke,2009
|
| [26] |
Yuan Ruming,Lin Zhenyang.ACS Catal.,2014,4:4466-4473
|
| [27] |
Xie Hujun,Lin Zhenyang.Organometallics.,2014,33:892-897
|
| [28] |
Schoenebeck F,Houk K N.J.Am.Chem.Soc.,2010,132:2496-2497
|
|
|
|